Prof. Marian Noga: Kultura jako determinanta rozwoju gospodarczego

W powszechnej opinii uważa się że kultura musi mieć wpływ na wzrost i rozwój gospodarczy. Z tym że gdy przechodzimy do analizy to okazuje się że np. zgodnie z systemem rachunkowości gospodarczej im więcej pracuje zatrudnionych w przemysłach kultury i w przemysłach kreatywnych, tym większy udział kultury w tworzeniu PKB i eo ipso we wzroście gospodarczym. Jest to tylko częściowa prawda, bowiem kultura wywiera o wiele większy wpływ na rozwój gospodarczy z następujących powodów: (1) cel gospodarowania zawsze musi być wyprowadzony z kultury człowieka gospodarującego; (2) racjonalność gospodarowania nie może być określona za pomocą modelu homo oeconomicus, bo to model człowieka fikcyjnego, teoretycznego, który musi być w modelach ekonomicznych człowiekiem rzeczywiście pracującym. Żeby taki model stworzyć musimy obniżyć szczebel abstrakcji za pomocą wprowadzenia kultury jako kontekstu gospodarowania. Wtedy ekonomia będzie mogła wyciągać predykcyjne wnioski, czego dotychczas nie zawsze mogła zrobić; (3) kontekst kulturowy i behawioralny może uczynić z ekonomii naukę formułującą predykcyjne wnioski. Bez kultury ekonomia może stać się tylko refleksją naukową; (4) kultura jest więc nośnikiem postępu cywilizacyjnego, który zwiększa dobrobyt jednostki i społeczeństwa. W pełni wpływ kultury na gospodarkę i dobrobyt społeczny można mierzyć za pomocą zaproponowanej przez Autora taksonomiczny miernik dobrobytu ekonomicznego z udziałem kultury we wzroście tego dobrobytu (TMDEK).

Marian Noga — polski ekonomista, profesor i były rektor Akademii Ekonomicznej we Wrocławiu, senator IV i V kadencji, od 2004 do 2010 członek Rady Polityki Pieniężnej.

Prof. Marian Noga

Prof. Marian Noga